Çocuğa sadece kitap okumak yetmez

Çocuğunuza gelişimine destek olması için kitap okuyor olabilirsiniz. Ancak etkileşimli kitap okumayı tercih ederseniz onun gelişimine daha faydalı olabileceğinizi biliyor musunuz?

Ebeveynlerin birçoğu okul öncesinde olan çocuğunun rahatça konuşabilmesini, anlaşılır cümleler kurabilmesini, kendisini ifade edebilmesini ister. Bunun için çocuğuna kitaplar okur, masallar ve hikâyeler anlatır. Ancak henüz okuma yazma bilmeyen okul öncesi dönem çocuğun kendini ifade etme, rahatça konuşabilme, anlaşılır cümleler kurabilme, anlatmak istediğine uygun kelimeleri seçip kullanabilme becerilerini geliştirmek için onun ilgisini çekmek, dikkatini sürdürmesini sağlamak gerekir.

Kitap okurken çocuklar dinleyici yani pasif durumda olur, etkileşimli kitap okuma ile çocuk pasif dinleyici olmaktan çıkıp sürece katıldığı aktif bir dinleme durumuna geçiş yapar. Kitabı okurken bazı yerlerde sorular sormak, çocukların sorularını, ek sorularla devam ettirmek, çocuğunuzun bildiği kelimeler olduğunda, o kelimenin ne demek olduğunu sormak etkileşimli kitap okumanın yollarından bazılarıdır. Çocuğa “Evet-Hayır” gibi kapalı uçlu sorular yerine 5N1K (ne, nasıl, nerede, ne zaman, neden, kim) gibi kısa cevaplı ve açık uçlu sorular sormak; çocuğu düşünmeye ve konuşmaya teşvik ederek dil becerilerini kullanmasını sağlar. Bunun yanı sıra geri bildirimlerle birlikte çocuğa yeni bilgiler öğretilebilir. Bu şekilde çocuk söylediklerini yeniden biçimlendirme, mevcut bilgiye yeni bilgiler ekleme, yanlış öğrenilen düzeltme becerilerini geliştirebilir.

Çocuktan bir öyküdeki bir ifadeyi veya cümleyi tamamlamasını, resme bakarak ne ifade ettiğini anlatmasını istemek, öyküdeki karakterlerin kim olduklarını veya karakterlerin özelliklerini sormak, gerçek hayatınızda ilişkilendirilebilecek bir olay varsa öykü ile gerçek hayat arasında bağlantı kurmasını sağlamak gibi yöntemler, etkileşimli kitap okumak için kullanılabilir. Bu gibi etkinlikler çocuğun yalnızca dinleyici olmaktan çıkararak kitaba dahil edilmesini sağlayacak. Bu şekilde henüz okuma yazma bilmeyen çocuk; paylaşımlı, etkileşimli ve ilgisini sürdürdüğü bir aktiviteye katılabilir. Bu da çocuğun okul öncesinde ve okul döneminde kuracağı sosyal iletişim, dikkat, dil, kendini ifade edebilme becerilerinin yanı sıra erken okuryazarlık ve okula yönelik akademik becerilerini de artırır, kelime haznesinin ve özgüveninin gelişmesine katkıda bulunur.

YORUM EKLE